Juris Hartmanis

Dodaj nowe zdjęcie!
Data urodzenia:
05.07.1928
Data śmierci:
30.07.2022
Długość życia:
94
Days since birth:
35003
Years since birth:
95
Dni od śmierci:
646
Lata od śmierci:
1
Inne imiona lub nazwisko panieńskie:
Juris Hartmanis
Kategorie:
, członek akademii nauk, działacz społeczny, fizyk, informatyk, matematyk, naukowiec, profesor
Narodowość:
 łotewska
Cmentarz:
Określ cmentarz

Juris Hartmanis (ur. 5 maja 1928 w Rydze) – amerykański informatyk teoretyk pochodzenia łotewskiego, uważany za współtwórcę (wraz z Richardem E. Stearnsem) teorii złożoności obliczeniowej, za co obaj otrzymali Nagrodę Turinga w 1993.

Dzieciństwo, młodość i edukacja

Juris Hartmanis urodził się jako syn wysokiego oficera armii łotewskiej. Po zajęciu kraju przez Związek Radziecki jego ojciec został aresztowany i zmarł w więzieniu. Po drugiej wojnie światowej reszta rodziny wyemigrowała do Niemiec, gdzie Juris ukończył w 1949 studia z fizyki na Uniwersytecie w Marburgu. Wyjechał potem do Stanów Zjednoczonych, gdzie studiował matematykę i uzyskał magisterium w 1951. Doktorat uzyskał w 1955 roku w California Institute of Technology na podstawie rozprawy „Some Embedding Theorems for Lattices”, napisanej pod kierunkiem Roberta Palmera Dilwortha.

Kariera naukowa

Po obronie doktoratu Hartmanis podjął pracę nauczyciela akademickiego kolejno na Uniwersytecie Cornella (1955–1957) i na Uniwersytecie Stanu Ohio (1957–1958).

Następnie przeniósł się do branży przemysłowej i przez kolejne lata pracował w Research Laboratory koncernu General Electric. To tam wspólnie z Richardem Stearnsem zajęli się badaniami, jak wiele czasu i pamięci jest niezbędne do rozwiązywania różnych problemów obliczeniowych. Zaowocowały one ich wspólnymi pracami, które uważa się za początek teorii złożoności, i które miały im obu przynieść Nagrodę Turinga. Hartmanis kontynuował później tę tematykę badań.

W 1965 został profesorem na Uniwersytecie Cornella, gdzie tworzył jeden z pierwszych na świecie wydziałów informatyki ((ang.) Department od Computer Science) i został jego pierwszym dziekanem. Funkcję tę sprawował trzykrotnie, w latach 1965-1971, 1977-1982 i 1992-1993. Od 1980 jego katedra nosi nazwę Walter R. Read Professor of Engineering.

Juris Hartmanis napisał ponad 140 prac naukowych i opublikował 4 książki.

Nagrody i wyróżnienia naukowe

W 1993 Juris Hartmanis i Richard E. Stearns otrzymali Nagrodę Turinga, przyznaną przez Association for Computing Machinery w uznaniu ich nowatorskiej pracy, która położyła podwaliny pod dziedzinę teorii złożoności obliczeniowej ((ang.) in recognition of their seminal paper which established the foundations for the field of computational complexity theory). Mowa tu o artykule

J. Hartmanis, R. E. Stearns, „On the Computational Complexity of Algorithms” Transactions of the American Mathematical Society, tom 117, numer 5 z maja 1965, str. 285-306

w którym między innymi zdefiniowali fundamentalne pojęcie klasy złożoności.

Ponadto Juris Hartmanis został wybrany członkiem:

  • amerykańskiej National Academy of Engineering, 1989
  • Łotewskiej Akademii Nauk, 1990 (jako członek zagraniczny)
  • New York State Academy of Sciences, 1982
  • Association for Computing Machinery, 1994
  • American Academy of Arts and Sciences, 1992
  • American Association for the Advancement of Science, 1981

Otrzymał także złoty medal imienia Bernarda Bolzana Akademii Nauk Republiki Czeskiej (1995) i wielki medal Łotewskiej Akademii Nauk (2001).

Juris Hartmanis jest doktorem honoris causa Uniwersytetu w Dortmundzie (1995) i Uniwersytetu Missouri w Kansas City (1999).

Bibliografia

Biografia Jurisa Hartmanisa na portalu Nagrody Turinga (ang.). Association for Computing Machinery. [dostęp 2012-09-15].

Źródło informacji: lza.lv

Brak miejsc

    loading...

        Związki

        ImięRodzaj relacjiData urodzeniaData śmierciOpis
        1Mārtiņš HartmanisMārtiņš HartmanisOjciec18.10.188227.07.1941
        2Irma Marija HartmaneIrma Marija HartmaneMatka00.00.189218.06.1973
        3Astride Helena IvaskaAstride Helena IvaskaSiostra07.08.192624.03.2015
        4Ivar Vidrik  IvaskIvar Vidrik IvaskSzwagier17.12.192723.09.1992
        5
        Krišs HartmanisKuzyn00.00.191013.09.1941

        Nie określono wydarzenia

        Dodaj słowa kluczowe